Kategori: Makaleler

O İnsanı Alaktan Yaratı, Hangi Yasadır? Felsefi Bir Yaklaşım “O insanı alaktan yarattı, hangi yasadır?” Bu cümle, yalnızca bir dini veya metafizik inanç değil, aynı zamanda insan varlığının kökenine dair felsefi bir sorudur. İnsanlık tarihi boyunca insanlar, kendi varlıklarının ve yaradılışlarının anlamını sorgulamış ve farklı açıklamalar aramıştır. Bu yazı, bir filozof bakışıyla insanın yaratılışı, etik, epistemoloji ve ontoloji perspektiflerinden ele alınarak tartışılacaktır. Filozof Bakışıyla İnsan ve Yaratılış Felsefi bir bakış açısıyla, insanın yaratılışı sorusu sadece bir “nasıl” sorusu değildir, aynı zamanda bir “neden” sorusudur. İnsanın yaratılışının açıklanması, varoluşun ve anlamın ne olduğuna dair derin bir sorgulamadır. İnsanlar, evrenin nasıl bir…

Nazzâm Hangi Mezheptir? Bir Felsefi İnceleme Felsefi bir bakış açısıyla düşündüğümüzde, “Nazzâm hangi mezheptir?” sorusu sadece bir tarihsel ya da dini bir sorgulama olmanın ötesine geçer. Bu soru, insanın kimliğini, düşünsel arayışını ve inanç sistemini anlamanın bir aracı olarak da karşımıza çıkar. Mezhepler, bireylerin toplumsal, kültürel ve dini kimliklerinin bir parçasıdır; ancak bu kimliklerin içsel dinamikleri, insanların dünyayı algılayış biçimlerine göre şekillenir. Nazzâm, bu bağlamda felsefi ve dini bir kimliğin kesişim noktasını oluşturur. Nazzâm, İslam düşüncesinin önemli şahsiyetlerinden biridir ve özellikle Müteşabih metinleri yorumlama tarzıyla tanınır. Ancak, Nazzâm’ın mezhebi konusu, sadece onun dini tercihleriyle ilgili değil, aynı zamanda bir düşünür…

Materyal Nasıl Yazılır? Toplumsal Yapıların ve Bireylerin Etkileşimini Anlamak Toplumsal yapıları ve bireylerin etkileşimini anlamaya çalışan bir insan, her gün karşılaştığı dünya üzerinde daha fazla şey görmek, anlamak ve hissetmek ister. Her bir davranış, her bir sosyal ilişki, toplumun yapısal dinamiklerini anlamak için birer fırsattır. Bu gözlemler, bazen bir yolculuğun başlangıcı olur; bazen de daha derin bir anlam arayışının içine girmeye karar veririz. İşte materyal yazarken, tüm bu dinamikleri göz önünde bulundurmak gerekir. Bir makale ya da yazı yazmak, sadece bir konu hakkında görüş beyan etmek değil; aynı zamanda yazının arkasındaki toplumsal, kültürel ve bireysel yapıları anlamak, bu yapılar arasında…

Koninin Kaç Köşesi Vardır? Geçmişin Yansıması: Geometrinin Derinliklerinde Bir Yolculuk Tarihçi gözlüğüyle bakıldığında, bir sorunun, bir merakın zaman içindeki yolculuğu, sadece matematiksel ya da teorik bir keşif değil, aynı zamanda toplumsal ve kültürel bir yansıma da olabilir. “Koninin kaç köşesi vardır?” sorusu ilk bakışta basit bir geometrik soru gibi görünebilir. Ancak bu soru, insanlığın evrensel bilgiye nasıl ulaştığını, düşünsel sınırları nasıl zorladığını ve bu sorgulamanın tarihsel süreçlerde nasıl şekillendiğini de düşündürür. Matematiksel olarak, koni, özellikle üç boyutlu şekillerin en tanınmış olanlarından birisidir. Ancak köşe kavramı, bu üç boyutlu şeklin doğasına ters düşer. Koninin Tanımı: Geometrinin Sade Bir Örneği Koni, tabanı…

Özalp Nereli? Bir Yolculuğun Hikayesi Bir Şehir, Bir İnsan, Bir Sorunun Cevabı Özalp nereli? Bazen basit bir soru gibi gelir, değil mi? Ama işte, bu soruyu sorarken bir anda kendimi derin düşüncelere dalarken buluyorum. O kadar basit bir soru ki, tek bir kelimeyle cevap verilebilir: Van. Ama bu cevap, kalbimde başka bir yerlerde yankı uyandırıyor. Çünkü “Özalp nereli?” sorusu bana, yıllar önce tanıştığım birinin, bir dostumun öyküsünü hatırlatıyor. O kişiyi, o anı ve hisleri hatırlamak… bence çok derin, çok duygusal bir şey. Hayal Kırıklığı ve İlk Tanışma Geçen yaz, Van’a gitmeye karar verdim. Hani hepimizin hayalini kurduğu o yolculuklar vardır…

Türkiye’de Kaç Tane Meyve Ağacı Var? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir İnceleme İstanbul’da yaşıyorum, ve bu şehirde her şeyin hızla geçtiği bir tempoda, insan bazen durup etrafına bakma fırsatı buluyor. Çoğu zaman, alışveriş yaparken, bir kafede otururken ya da toplu taşımada gideceğim yere doğru yol alırken, gözlerim çevremdeki insanlara, sokaklara ve hatta ağaçlara kayıyor. Birkaç gün önce, kafamda belirgin bir soru beliriverdi: “Türkiye’de kaç tane meyve ağacı var?” Düşünürken, hemen her şeyin sayısal verilere dayandırıldığı bu dünyada, bir ağacın sayısının ne kadar önemli olduğu sorgulanabilir. Ancak ben, bu soruyu biraz farklı bir açıdan ele almak istiyorum. Meyve…

Onay İhtiyacı Nedir? Kendini Kabul Ettirme Arzusunun Altında Yatanlar Hayatımda pek çok kez onay ihtiyacıyla karşılaştım. Çocukken annemle olan küçük tartışmalarımızda, her zaman doğruyu söylediğimi ispatlamak için uğraşırdım. Ama bir de okul hayatımda sürekli öğretmenlerden “Aferin” almak için gösterdiğim çaba vardı. Şimdi düşününce, bu onay ihtiyacının çocuklukla sınırlı olmadığını fark ediyorum. Hatta bugünkü iş yaşamımda bile – belki de her birimiz için – onay alma arzusu çok farklı şekillerde kendini gösteriyor. Peki, onay ihtiyacı nedir ve bu duygu hayatımıza nasıl yön verir? Onay İhtiyacı ve Psikolojik Temelleri Onay ihtiyacı, aslında bir kişinin dış dünyadan aldığı geri bildirimle kendini değerli hissetme…

Mevlâna’nın Öldüğü Güne Ne Ad Verilir? Eleştirel Bir Bakış Mevlâna Celaleddin Rumi’nin öldüğü gün, yani 17 Aralık, Türkiye’de her yıl “Şeb-i Arus” olarak anılır. Peki bu gerçekten doğru mu? Yani, bir insanın ölüm günü, aşk ve birliktelik kutlaması olarak nasıl algılanır? Şeb-i Arus, kelime anlamı olarak “Düğün Gecesi” demektir. Bu kavramın anlamı üzerine düşündüğümüzde, karşımıza çok katmanlı, tartışmaya açık bir konu çıkıyor. Kimi insanlar için Mevlâna’nın öldüğü gün, aşkın ve ilahi birlikteliğin kutlandığı özel bir an, kimileri içinse, ölümün ve kaybın üstesinden gelmek için bir ritüel haline gelmiş bir etkinlik. Ancak bu yaklaşımın ne kadar derin ve doğru olduğunu sorgulamak…

İnsanın besinle ilişkisine tarihsel bir pencere açmak, bugün sık tükettiğimiz bazı ürünleri — ve içlerindeki gizli bileşenleri — sorgulamamı sağlıyor. Jelatin üzerine düşündüğümde, aslında yüzlerce yıllık bir tarihin, endüstriyel devrimlerin ve toplumsal değişimlerin izlerini görüyorum. Bu yazıda, “jelatin hangi yiyeceklerde bulunur?” sorusunu tarihsel bir perspektiften irdeleyerek, hem geçmişin hem günümüzün bağlamını birlikte değerlendireceğim. Jelatin: Kökeni ve Tarihsel Serüveni Erken Dönem — Antik Çağdan Orta Çağ’a Jelatinin kökeni, hayvan kolajeninin kaynar su ile çözülmesine dayanıyor. Aslında bu teknik, bugün bildiğimiz jölelerin atası sayılır. Arkeolojik ve tarihî kaynaklar, deriler, kemikler ve bağ dokularının kaynatılarak elde edilen sıvıların yapıştırıcı ya da bağlayıcı olarak…

Balığa Neden Mısır Unu Konulur? İstanbul’da yaşamak bazen insanın başını döndüren bir şey olabiliyor. Gündüzleri ofiste çalışırken, akşamları da evde kendime vakit ayırıp yeni blog yazıları yazmaya çalışıyorum. Ama bazen, gündelik hayatın sıradan olayları bana derin sorular sorduruyor. Mesela geçen akşam aklıma takılan bir şey vardı: Balığa neden mısır unu konulur? Evet, garip bir soru belki ama aslında bir anda düşündüm ve bunu araştırmaya karar verdim. Mısır ununun balıkla olan ilgisi nedir, neden bu iki malzeme bir araya gelir? Hadi gelin, birlikte buna bakalım. Balık ve Mısır Unu: Bir Yüzyıllık İkili Balık ve mısır unu ilişkisi, mutfakta yıllardır bilinen bir…